Chinese driekielschildpad: water, zonneplek en verzorging

De soort herkennen en zijn achtergrond kennen

De Chinese driekielschildpad komt voor in Oost-Azië, onder meer in vijvers, langzaam stromend water en ondiepe zones met veel planten. In oudere bronnen heet de soort Chinemys reevesii. Lichte lijnen op de kop en drie schildkielen, de verheven richels op het schild, zijn kenmerkend. Oudere mannetjes kunnen zo donker worden dat hun tekening nauwelijks nog zichtbaar is.

Als je een schildpad in huis neemt, zijn een aantoonbare herkomst en beschikbare documenten nuttig. Informatie over het eerdere voer en verblijf maakt de overgang naar een nieuwe omgeving gemakkelijker. Vooral bij een volwassen dier dat je overneemt, is het goed om te weten of het tot nu toe het hele jaar actief bleef of een seizoensgebonden rustperiode had.

Zwemmen, rusten en helemaal uit het water komen

Voor een volwassen Chinese driekielschildpad is een ruim aquaterrarium nodig, een verblijf met zowel water als land. Reken bij de planning op een bodemoppervlak van ongeveer 120 × 60 cm of meer. Dat biedt meer ruimte om te bewegen en het verblijf in te richten dan de kleinere minimumafmetingen in sommige verzorgingsgidsen. Grote vrouwtjes of een uitgebreide inrichting kunnen meer ruimte nodig hebben.

Deze soort kan niet langdurig in open water blijven zwemmen. Meerdere stevige wortels, brede plateaus onder water en ondiepe zones helpen de schildpad met weinig inspanning lucht te halen. Het water moet tegelijk diep genoeg zijn om zichzelf weer om te draaien als het dier op zijn rug terechtkomt. Pas de waterdiepte en routes naar boven aan de grootte en beweeglijkheid van de schildpad aan.

De zonneplek moet het hele lichaam dragen en de schildpad volledig laten opdrogen. Een helling met grip maakt de plek bereikbaar. De inrichting mag niet instorten en geen nauwe spleten vormen waarin het schild vast kan komen te zitten. Je kunt deze soort goed alleen houden. Mannetjes kunnen andere dieren langdurig lastigvallen.

Voor een vrouwtje hoort ook een gemakkelijk bereikbare plek met voldoende diep bodemmateriaal bij het verblijf, zodat ze een kuil voor haar eieren kan graven. Zonder geschikte legplek kunnen eieren in haar lichaam achterblijven. Dit heet legnood en vraagt om hulp van een dierenarts. Een zonneplatform alleen is geen geschikte legplek.

Lees verder: Een aquarium voor waterschildpadden inrichten

Een warme zonneplek boven het water

Voor een schildpad die binnenshuis actief wordt gehouden, noemt het Royal Veterinary Center in Macau een watertemperatuur van ongeveer 22 tot 26 °C en 30 tot 32 °C op de zonneplek. Daar zijn een geschikte warmtebron en UVB-verlichting nodig. UVB is ultraviolette straling van type B. Die helpt het lichaam vitamine D3 aan te maken en calcium uit het voer te gebruiken voor botten en schild. Controleer de watertemperatuur met een waterthermometer. Meet daarnaast de temperatuur op het landgedeelte waar de schildpad kan zonnen.

Bescherm de aquariumverwarming tegen aanraking en beschadiging. Ook op de helling en het hoogste punt dat de schildpad kan bereiken, moet de afstand tot de lampen veilig zijn. Hoeveel UVB-straling het dier bereikt, hangt af van het type lamp, de afstand en eventueel gaas ertussen. Zorg ook voor een beschutte plek in de schaduw. Laat het licht 's nachts uit.

Deze temperaturen gelden voor de actieve periode. In delen van het natuurlijke verspreidingsgebied verandert de activiteit duidelijk met de seizoenen. Bespreek met een dierenarts met kennis van reptielen of winterrust passend is en hoe je die zou voorbereiden. Daarbij tellen de herkomst, leeftijd, gezondheid en eerdere verzorging van de schildpad mee. Een onverwarmde kelder of een tuinvijver die toevallig afkoelt, biedt geen gecontroleerde overwintering.

Lees verder: Warmte en UVB in het terrarium goed regelen · Winterrust bij reptielen: voorbereiding en controle

Wat het filter doet en waarom waterwissels nodig blijven

Voerresten en uitwerpselen vervuilen het water. Bij de afbraak ervan ontstaan onder meer ammonium en ammoniak. Bacteriën in het filter zetten die stoffen via nitriet om in nitraat. Laat vóór de komst van de schildpad voldoende van deze bacteriën in het filter groeien. Deze voorbereiding heet indraaien. Voor indraaien zonder dier kun je een aquariumproduct gebruiken dat uitdrukkelijk daarvoor bedoeld is en ammonium of ammoniak toevoegt. Doseer het volgens de gebruiksaanwijzing. Na de voorgeschreven toevoeging moeten herhaalde tests laten zien dat ammoniak of ammonium en nitriet weer niet aantoonbaar zijn. Dat laat zien dat het filter de toegevoegde hoeveelheid kan verwerken. De gekoppelde gids over het verblijf van waterschildpadden legt de stappen en metingen uit.

Ook een ingedraaid filter vervangt gedeeltelijke waterwissels niet. Daarmee verdun je opgeloste afvalstoffen en kun je vuil wegzuigen. Maak filtermateriaal zo schoon dat een groot deel van de bacteriën behouden blijft, bijvoorbeeld door het voorzichtig uit te spoelen in water dat je uit het verblijf hebt gehaald. Als je al het filtermateriaal waarop de bacteriën leven tegelijk vervangt, kan hun reinigende werking tijdelijk afnemen.

De filteruitlaat mag geen sterke stroming door de rustplaatsen sturen. Voerresten kun je na het eten met een klein schepnet verwijderen. Watertests, de hoeveelheid voer en het vuil dat zich ophoopt, helpen je bepalen hoe vaak jouw verblijf een waterwissel nodig heeft.

Lees verder: Een aquarium voor waterschildpadden inrichten

Dierlijk voer en planten combineren

Een goed volledig voer voor allesetende waterschildpadden kan de basis zijn. Allesetend betekent dat deze soort zowel dierlijk als plantaardig voedsel eet. Geschikte aanvullingen zijn bijvoorbeeld regenwormen, passende voederinsecten en waterplanten. Alleen gedroogde garnalen of stukjes vlees geven geen evenwichtige voeding.

Jonge schildpadden hebben vaker voer nodig dan volwassen dieren. Het Royal Veterinary Center noemt dagelijks voeren voor jonge dieren en voeren om de 1 tot 2 dagen voor volwassen dieren als richtlijn. Pas de porties aan de lichaamsconditie aan. Naarmate de schildpad ouder wordt, kan plantaardig voedsel een groter deel van het voer vormen. Een dierenarts met kennis van reptielen kan de hoeveelheid calcium en vitaminen afstemmen op het voer en de verlichting.

Voer op een manier waarbij je goed kunt zien wat de schildpad eet en resten snel kunt verwijderen. Een korte notitie over de hoeveelheid voer en de eetlust maakt het gemakkelijker om de verzorging aan iemand anders over te dragen. Zo kun je ook zien of minder eten werkelijk iets nieuws is.

Lees verder: Reptielen voeren: kies voedsel dat bij de soort past

Let op het schild, de ogen en het zwemmen

Laat zachte of stinkende plekken op het schild, gezwollen ogen die de schildpad dichthoudt en aanhoudend minder eten door een dierenarts beoordelen. Neem onmiddellijk contact op met een dierenarts bij ademhalingsproblemen, opvallend scheef zwemmen of als de schildpad zijn kop niet veilig boven water kan houden. Meetresultaten van het water en foto's van het landgedeelte kunnen helpen bij het zoeken naar de oorzaak.

Ook gezond uitziende schildpadden en hun water kunnen ziektekiemen dragen. Gebruik eigen emmers, sponzen en slangen buiten de keuken. Was je handen grondig na contact met de schildpad, het water of de inrichting. Voor noodzakelijke ritten kun je een veilige transportbox met ventilatie klaarzetten.