Groenwangparkieten houden: actieve papegaaien in huis

Uiterlijk en herkomst

De groenwangparkiet heet wetenschappelijk Pyrrhura molinae en wordt in het Engels green-cheeked conure genoemd. De natuurlijke kleur bestaat uit groene wangen en vleugels, een borst waarvan de veren geschubd lijken, een donkere kop en een roodachtige staart. Er zijn verschillende ondersoorten, herkenbare groepen binnen dezelfde soort, en veel gekweekte kleurvarianten. Een andere kleurnaam wijst dus niet automatisch op een andere soort.

De soort leeft van nature in delen van Zuid-Amerika, onder meer in Bolivia, Brazilië en Argentinië. De papegaaienbeschermingsorganisatie World Parrot Trust beschrijft sociale groepen die voedsel zoeken in boomkruinen en noemt een lichaamslengte van ongeveer 26 cm. In huis zie je de behoefte aan activiteit terug bij het klimmen, baden en onderzoeken van voorwerpen. Een bezoek aan iemand die ervaring heeft met deze vogels kan je vóór aanschaf een beeld geven van hun geluid, de rommel die ze maken en het dagelijkse werk.

Ook tijdens vakantie of ziekte hebben de vogels verzorging nodig. Een paar heeft dan iemand nodig die de deuren veilig kan openen en sluiten, voor het voer kan zorgen en de vogels veilig buiten de volière kan laten vliegen, ook als ze zich anders gedragen dan gewoonlijk.

Volgens het diergeneeskundige naslagwerk Merck Veterinary Manual kunnen kleine Pyrrhura-soorten, waaronder groenwangparkieten, tot ongeveer 25 jaar oud worden. Regel daarom ook voor de lange termijn een vertrouwde vervangende verzorger.

Een soortgenoot kiezen en de onderlinge omgang volgen

Met een soortgenoot waarmee het klikt, kunnen groenwangparkieten samen rusten, elkaars veren verzorgen en roepen en lichaamssignalen uitwisselen. Een paar dat al goed samengaat en uit een betrouwbare opvang of bemiddeling komt, is vaak gemakkelijker te beoordelen dan 2 vogels die later willekeurig bij elkaar worden gezet. Als een vogel als jong door mensen in plaats van zijn ouders is gevoerd, of lang alleen heeft geleefd, kan die voorgeschiedenis invloed hebben op de kennismaking.

Laat een nieuwe vogel door een vogelkundige dierenarts onderzoeken voordat hij contact krijgt met de vogels die je al hebt. Houd hem in het begin apart in een andere kamer. Deze quarantaine helpt voorkomen dat mogelijke infecties op de andere vogels overgaan. De dierenartspraktijk kan aangeven welke onderzoeken nodig zijn en hoe lang de quarantaine moet duren. Daarna kun je de vogels geleidelijk laten kennismaken. Zorg ook later voor meerdere zitplekken en voerplaatsen. Als een vogel de ander voortdurend achtervolgt of verhindert bij het voer te komen, of als er verwondingen ontstaan, scheid ze dan veilig en vraag deskundige hulp.

Je kunt beide vogels bezigheden en vrijwillige oefeningen aanbieden. Herhaaldelijk over de rug aaien of toegang tot donkere holtes kan voortplantingsgedrag stimuleren. Let bij contact op de lichaamstaal van de vogel. Geef hem weer ruimte als hij wegloopt, verstijft of zich duidelijk afwerend opstelt.

Een volière met vrije vliegroutes

De World Parrot Trust noemt voor groenwangparkieten een minimale volièrelengte van 2 m. Hoeveel ruimte ze werkelijk hebben om te vliegen, hangt ook af van de breedte, hoogte en inrichting, het aantal vogels en extra mogelijkheden om buiten de volière te vliegen. Een vogelruimte waar je zelf in kunt lopen en waarin langere vliegroutes mogelijk zijn, biedt veel meer dan een smalle kooi.

Plaats natuurlijke takken van verschillende diktes zo dat de vogels ertussen kunnen vliegen. Klimmateriaal en geschikte verse twijgen kunnen langs de zijkanten hangen, zodat het midden vrij blijft om te vliegen. Gaas en bevestigingen moeten van niet-giftige materialen zijn die geschikt zijn voor papegaaien. De vogels mogen de sluitingen niet zelf kunnen openen.

Veel groenwangparkieten baden graag in een ondiepe bak. Het water moet schoon zijn en de vogel moet gemakkelijk uit de bak kunnen komen. Plan ook een rustige, beschutte slaapplek, een regelmatig ritme van licht en donker en een veilige kamer om dagelijks in te vliegen. Houd ramen gesloten of stevig afgeschermd en zet ventilatoren uit. Kookdampen en open bakken met water horen niet in de vliegkamer. De inrichting moet ook voor iemand die tijdens je vakantie voor de vogels zorgt veilig te gebruiken zijn.

Lees verder: Een vogelkamer inrichten: veilige vliegroutes en goede landingsplekken

Evenwichtig voeren en voedsel laten zoeken

Geschikt volledig papegaaienvoer in de vorm van pellets kan samen met verse groenten de basis van de voeding vormen. Pellets zijn kleine samengeperste stukjes voer waarin de voedingsstoffen over elk stukje zijn verdeeld. Daardoor kan een vogel er niet alleen zijn favoriete zaden uit pikken. Zaden en andere energierijke lekkernijen horen slechts een beperkte plaats in de dagelijkse hoeveelheid voer te krijgen. Een vogelkundige dierenartspraktijk kan de voeding beoordelen aan de hand van het gewicht, de activiteit en wat de vogels eerder aten.

Een paar stukjes vertrouwd voer in een open papieren bakje geven de vogels iets om te vinden en eruit te halen. Maak het voer in het begin goed zichtbaar en gemakkelijk bereikbaar. Als de vogels de taak kennen, mag die geleidelijk meer moeite kosten. Zo gaat eten samen met bewegen en voedsel zoeken. Tel deze stukjes mee bij de dagelijkse hoeveelheid voer en trek ze af van wat je verder aanbiedt.

Kijk bij een verandering van voeding of elke vogel het nieuwe voer echt eet. Laat het vertrouwde voer aanvankelijk beschikbaar en weeg de vogels regelmatig om veranderingen op te merken. Verwijder verse voerresten en maak de bakjes schoon. Sterk gezouten maaltijden, chocolade en dranken met cafeïne horen niet bij hun voer. Controleer bij eventuele supplementen wat het volledige voer al bevat.

Nuttige vaardigheden in kleine stappen oefenen

Een vertrouwde zitstok is een goed beginpunt voor oefeningen. Beloon de vogel meteen als hij uit zichzelf naar de hand of transporttak komt die je hem aanbiedt. Een transporttak is een tak waarop de vogel kan stappen, zodat je hem kunt verplaatsen. Houd je hand stil en zorg dat de vogel naar zijn vertrouwde plek terug kan. Korte, geslaagde pogingen kun je later combineren tot een volledige handeling.

3 vaardigheden zijn in het dagelijks leven bijzonder handig: een transportkooi ingaan, op een weegschaal blijven zitten en op verzoek naar een vertrouwde zitplek gaan. Als een vogel plotseling minder meedoet, kan dat ook wijzen op een verandering in zijn gezondheid. Laat nieuwe bewegingsproblemen, minder eetlust of een veranderde ademhaling door een vogelkundige dierenarts beoordelen. Neem bij duidelijk moeizame ademhaling onmiddellijk contact op met een vogelkundige dierenarts of de veterinaire spoeddienst.

Een jonge groenwangparkiet moet vóór de verhuizing zelfstandig genoeg eten om op gewicht te blijven en gewend zijn aan contact met soortgenoten. Voor oudere vogels kunnen zitplekken die dichter bij elkaar liggen en gemakkelijker bereikbare plekken om voer te zoeken prettig zijn. Samen met een vertrouwde soortgenoot klimmen, rusten en elkaars veren verzorgen blijft ook dan belangrijk. Pas oefeningen aan als de lichamelijke mogelijkheden veranderen en een vertrouwde oefening ongemakkelijk wordt.

Lees verder: Vogels trainen: vertrouwen, transportbox en verzorging · Vogels in elke levensfase: van jonge vogel tot oudere huisgenoot