fellfolio.
Nederlands
Download in de App StoreVoor iPhone en iPad

Reptielen · SOORTENGIDS REPTIELEN

Een luipaardgekko houden: terrarium, voeding en gezondheid

Luipaardgekko's leven vooral op de grond en worden actief rond zonsopgang en zonsondergang. Ze brengen veel uren door in beschutte schuilplaatsen en zoeken naar behoefte warmere of koelere plekken op. Daarom hebben ze in hun terrarium schuilplaatsen nodig aan de warme en de koele kant, en een warmtebron waarvan de temperatuur wordt geregeld. Een aparte vochtige schuilplaats helpt bij de vervelling, waarbij de oude huid loslaat.

Meet de temperatuur, de hoeveelheid UVB-straling en de luchtvochtigheid in het volledig ingerichte terrarium. UVB is ultraviolette straling van type B. Die helpt de gekko vitamine D3 aan te maken en calcium uit zijn voedsel te gebruiken voor de opbouw en het behoud van zijn botten. Laat de apparatuur minstens 1 week proefdraaien voordat de gekko komt.

Eublepharis macularius

Luipaardgekko zit op een tak en kijkt omhoog
Temperaturen meten
Meet de temperatuur apart op de warme zonneplek en aan de koelere kant.
Drie schuilplaatsen
Een schuilplaats aan de warme kant en een aan de koele kant bieden beschutting bij verschillende temperaturen. Een extra vochtige schuilplaats helpt de gekko zijn oude huid af te werpen.
Levend voer
De insecten die je aan de gekko voert, hebben zelf voedsel en water nodig. Doseer calcium- en vitaminesupplementen zorgvuldig.
Alleen houden
Een luipaardgekko heeft geen soortgenoot nodig in zijn terrarium.

Bereid het terrarium voor voordat de gekko komt

ReptiFiles adviseert voor een volwassen luipaardgekko een nieuw terrarium met een grondvlak van ongeveer 91 × 46 cm of groter en een hoogte van minstens 46 cm. Dit is een richtlijn, geen wettelijk minimum. Met meer bodemruimte kan de gekko langere routes afleggen tussen warme en koele schuilplaatsen. Op de bodem zoekt hij ook naar voedsel en verplaatst hij zich tussen temperatuurzones. Het terrarium moet ontsnappingsveilig, goed geventileerd en eenvoudig schoon te maken zijn. Radiatoren, tocht en direct zonlicht kunnen de temperatuur ongecontroleerd veranderen.

Met een schuilplaats aan de warme en een aan de koele kant kan de gekko een warmere of koelere plek kiezen en toch beschut blijven. Beide moeten stevig staan en een gladde ingang hebben. In een derde schuilplaats met vochtig mos is de lucht vochtiger, wat vooral bij de vervelling helpt. Lage, stabiele stenen en takken bieden extra routes door het terrarium.

Temperatuur en UVB-verlichting goed instellen

Luipaardgekko's halen hun warmte uit hun omgeving. De RSPCA, een Britse dierenwelzijnsorganisatie, noemt als richtwaarden 28 tot 30 °C op de warme zonneplek en 24 tot 26 °C aan de koele kant. Elke warmtebron heeft een geschikte thermostaat nodig, die het verwarmingsvermogen regelt op basis van een temperatuursensor. Digitale thermometers aan beide kanten laten zien hoe warm het daar werkelijk is. Warmtelampen hebben een afscherming nodig om brandwonden bij aanraking te voorkomen. 's Nachts hoort de verlichting uit te zijn. Alleen als de kamer te koud wordt, is aanvullende warmte nodig die geregeld wordt en geen licht geeft.

UVB-straling helpt de gekko vitamine D3 aan te maken. Dat heeft hij nodig om calcium te benutten. Volgens de RSPCA past bij luipaardgekko's een UVB-buis die weinig UVB-straling afgeeft boven een deel van de warme kant, met een geleidelijke overgang naar volledige schaduw. De afstand tot de buis, eventueel gaas en de leeftijd van de buis beïnvloeden hoeveel UVB-straling de gekko op zijn verblijfplek krijgt. De aanwijzingen van de fabrikant helpen bij het kiezen van de juiste afstand en het moment van vervanging. Het vermogen in watt alleen laat niet zien hoeveel UVB-straling de gekko bereikt. Bij kleurvarianten die mogelijk extra gevoelig zijn voor licht, kan een dierenarts met ervaring met reptielen adviseren over de verlichting.

Houd het terrarium grotendeels droog en één schuilplaats vochtig

Voor de algemene luchtvochtigheid noemt de RSPCA ongeveer 30 tot 40%, gemeten aan de koele kant. Een hygrometer, een meter voor de luchtvochtigheid, laat je dat controleren. Natte bodembedekking en condens op de ruiten kunnen erop wijzen dat vocht blijft hangen en de lucht slecht circuleert. Het mos in de vochtige schuilplaats blijft licht vochtig en schoon, terwijl de rest van het terrarium relatief droog en goed geventileerd blijft.

De bodembedekking, het materiaal op de bodem van het terrarium, moet grip geven zonder het risico te vergroten dat de gekko tijdens het eten ongeschikt materiaal inslikt. Voor gezonde volwassen dieren beschrijft de RSPCA een schoon mengsel van organische aarde en geschikt speelzand. Jonge dieren zijn in het begin gemakkelijker te observeren op een vaste ondergrond. Calciumzand en grove houtsnippers zijn ongeschikt. Platte stenen of leisteen kunnen warmte vasthouden. Controleer vóór plaatsing of ze stabiel liggen en geen scherpe randen hebben.

Voer afwisselende insecten van een passende grootte

Luipaardgekko's eten vooral ongewervelde dieren, dieren zonder wervelkolom. Daaronder vallen huiskrekels, andere krekels, sprinkhanen en andere geschikte voederinsecten. De insecten mogen niet groter zijn dan de kop van de gekko. Verschillende geschikte soorten zorgen voor afwisseling. De voederinsecten hebben zelf voedsel en water nodig. Als ze vóór het voeren voedzaam eten krijgen, neemt hun voedingswaarde voor de gekko toe. Haal overgebleven insecten uit het terrarium, omdat ze de gekko kunnen bijten.

Gebruik calcium- en vitaminesupplementen spaarzaam en volgens de aanwijzingen op het product. Goed ingestelde UVB-verlichting beïnvloedt hoeveel extra vitamine D3 zinvol is. Te veel vitamine D3 kan ook schadelijk zijn. Jonge gekko's hebben vaker voedsel nodig dan volwassen dieren. Door regelmatig te wegen kun je de porties aanpassen aan hun groei en lichaamsconditie. Een ondiep bakje met schoon drinkwater hoort altijd aan de koele kant te staan.

Geef de gekko rust en een eigen plek

Luipaardgekko's hebben geen gezelschap van soortgenoten nodig. Ze samen houden kan tot agressie leiden. Geef de gekko na aankomst eerst de tijd om zijn terrarium rustig te verkennen. Als later een controle nodig is, kun je hem voorzichtig met beide handen van onderen optillen, zodat alle 4 poten steun hebben. Pak hem nooit bij de staart en trek er niet aan. Hij kan zijn staart afwerpen en heeft daarna energie nodig om te herstellen.

Als de gekko achteruitwijkt of probeert te bijten, wil hij afstand. Respecteer die signalen. In het terrarium kun je zien welke temperatuurzones hij gebruikt, of hij eet en hoe zijn ontlasting eruitziet. Buiten het terrarium heeft hij geen toegang tot de geregelde warmte. Als hij langer in een koelere omgeving blijft, koelt zijn lichaam daardoor af. Kinderen mogen alleen onder nauw toezicht met de gekko omgaan. Houd andere huisdieren bij hem vandaan.

Let op de vervelling en veranderingen in gezondheid

Tijdens de vervelling vernieuwt de gekko zijn buitenste huidlaag wanneer hij groeit of de oude huid slijt. Vóór de vervelling ziet zijn huid er vaak doffer uit. In de vochtige schuilplaats maakt de gekko zijn oude huid meestal los en trekt die in grotere stukken af. Veel gekko's eten de afgestroopte huid op. Achtergebleven huid rond tenen of ogen kan problemen geven. Trek vastzittende huid niet los, want de nieuwe huid eronder kan beschadigd raken. Als er huidresten blijven vastzitten, neem dan contact op met een dierenarts met ervaring met reptielen.

Ernstige zwakte of ademnood vraagt onmiddellijk om hulp van een dierenarts. Bij gewichtsverlies, afwijkende ontlasting, zwellingen of spiertrekkingen is snel advies van een dierenarts met ervaring met reptielen nodig. De RSPCA beschrijft botziekten die samenhangen met onvoldoende UVB-straling en calcium. Door de gekko elke dag kort te observeren en zijn gewicht af en toe te noteren, vallen veranderingen eerder op. Was je handen na het schoonmaken van het terrarium en nadat je de gekko hebt aangeraakt, want reptielen kunnen Salmonella bij zich dragen, bacteriën die ziekte kunnen veroorzaken.

Veelgestelde vragen

Is een luipaardgekko een dier dat je vaak kunt oppakken?

Veel luipaardgekko's wennen aan korte, rustige controles. De gekko moet zich wel kunnen terugtrekken. Je kunt hem beter in zijn terrarium observeren dan vaak oppakken.

Moet het hele terrarium vochtig zijn voor de vervelling?

Nee. Het grootste deel van het terrarium blijft relatief droog. Een aparte vochtige schuilplaats biedt de gekko een plek met hogere luchtvochtigheid voor de vervelling.

Bronnen en fotovermelding

Fotocredits

Foto: A leopard gecko rests on a piece of driftwood · Andrey Tikhonovskiy · Unsplash License. Bijgesneden uit een bestaande Fellfolio-foto, verkleind en omgezet naar WebP

Foto: Eublepharis macularius.jpg · Kerstin Franke (Tinie) · CC BY-SA 3.0. Verkleind en omgezet naar WebP. Wat je ziet, is verder hetzelfde gebleven.

Foto: Eublepharis macularius 01.jpg · Animal Kingdom Pet Hospital · CC BY-SA 2.0. Verkleind en omgezet naar WebP. Wat je ziet, is verder hetzelfde gebleven.

Foto: Leopard gheko molting.jpg · Bobjgalindo · CC BY-SA 4.0. Verkleind en omgezet naar WebP. Wat je ziet, is verder hetzelfde gebleven.

Gewone muskusschildpad die op hout in de zon ligt
Reptielen begrijpen

Een aquarium voor waterschildpadden inrichten

Plan zwemruimte, een droge zonneplek, een filter en veilige apparatuur op basis van de soort en de grootte die je schildpad als volwassen dier bereikt.

Lees de gids
Griekse landschildpad die groene bladeren eet
Reptielen begrijpen

Reptielen voeren: kies voedsel dat bij de soort past

Insecten, planten en diepvriesprooien: lees hoe leeftijd, voedingsstoffen en de omstandigheden in het terrarium de voeding beïnvloeden.

Lees de gids
Inlandse baardagame met opgeheven kop in een droog landschap
Reptielen begrijpen

Warmte en UVB in het terrarium goed regelen

Wat UVB voor reptielen doet, hoe warmte en verlichting samenhangen en waar en wanneer je de temperatuur op de zonneplek, in het koelere deel en ’s nachts meet.

Lees de gids