fellfolio.
Nederlands
Download in de App StoreVoor iPhone en iPad

Knaagdieren · Verzorging en dagelijks leven

Degoes houden: samen klimmen, graven en ontdekken

Een degoe zit rechtop op een tak en volgt wat er in de kamer gebeurt. Beneden verdwijnen 2 andere degoes in een gang. Even later treffen ze elkaar bij het hooi. Deze sociale knaagdieren uit Chili zijn een groot deel van de dag actief. Hun geluiden, het knagen naast elkaar en hun bewegingen tussen klimroutes en gangen maken ze boeiend om te observeren.

In hun verblijf moeten degoes kunnen klimmen, graven en knagen. Ze hebben ook een groep nodig waarin de dieren goed met elkaar overweg kunnen, passend voer en verzorgers die elk dier goed genoeg kennen om veranderingen in eetgedrag of gedrag op te merken.

Octodon degus

Bruine degoe zit op een tak.
Gezelschap
Degoes hebben soortgenoten nodig met wie ze goed overweg kunnen. Als je voor het eerst degoes gaat verzorgen, kan het helpen om een bestaande groep over te nemen die al goed samenleeft.
Verblijf
Het verblijf moet plekken bieden om te klimmen, graven en knagen, met routes waarlangs de degoes zich veilig kunnen verplaatsen.
Voer
Vezelrijk voer met weinig suiker is belangrijk. Fruit en zoete snacks zijn ongeschikt voor degoes.

Samenleven met ruimte om afstand te nemen

Elkaars vacht verzorgen en samen rusten horen bij het sociale leven van degoes. Een mens kan dat contact niet vervangen. Geschikt zijn groepen van hetzelfde geslacht waarin de dieren goed met elkaar overweg kunnen, of een zorgvuldig samengestelde groep met 1 gecastreerd mannetje en vrouwtjes. Meerdere mannetjes kunnen in een gemengde groep ernstig vechten, ook na castratie. Een mannetje kan na de ingreep nog een tijd vruchtbaar zijn. Voordat hij bij vrouwtjes gaat wonen, moet daarom de wachttijd voorbij zijn die de dierenarts heeft opgegeven.

Nieuwe dieren kun je beter niet zonder voorbereiding aan een bestaande groep toevoegen. Een ervaren opvang kan helpen om passende soortgenoten te kiezen en de kennismaking te begeleiden. In het gezamenlijke verblijf moeten meerdere schuilplekken en goed bereikbare voerplekken zijn. Dan kan een degoe ergens anders heen als een ander dier zijn favoriete plek bezet. Blijven dieren elkaar opjagen of raken ze gewond, scheid ze dan veilig en vraag deskundige hulp.

Een verblijf om te graven en te klimmen

Zürcher Tierschutz, een dierenbeschermingsorganisatie uit Zürich, adviseert voor maximaal 4 degoes een verblijf met minstens 0,7 vierkante meter vloeroppervlak en een hoogte van minstens 140 centimeter. Daar hoort een graafgedeelte bij van minstens 0,5 vierkante meter, gevuld met een laag bodembedekking die minstens 30 centimeter diep is. Dit zijn ondergrenzen. Met meer aaneengesloten ruimte kun je het graafgedeelte, de klimroutes en de schuilplekken ruimer inrichten.

Met stevige takken en brede plateaus kun je routes maken waarlangs de degoes klimmen. Korte, stevig bevestigde takken tussen de plateaus kunnen als veilige oversteek dienen. In een diep graafgedeelte met bodembedekking die weinig stoft, helpt materiaal zoals hooi de gangen stevig te houden. Zware stenen en huisjes hebben een stevige ondersteuning nodig. Anders kunnen ze wegzakken wanneer de dieren eronder graven. Degoes knagen veel. Controleer daarom al vóór aankoop of kunststof bakken, onbeschermde houtranden en sluitingen bestand zijn tegen hun knaaggedrag.

Zet het verblijf op een lichte, rustige en goed geventileerde plek, buiten direct zonlicht en sterke tocht. Voor de verzorging van hun vacht hebben de degoes een zandbad met geschikt badzand nodig, op een stabiele ondergrond. Voer en water moeten bereikbaar blijven, ook wanneer de dieren hun bodembedekking hebben verplaatst.

Waarom zoete lekkernijen niet passen

Degoes zijn aangepast aan vezelrijk plantaardig voedsel. Bij ongeschikte voeding zijn ze gevoelig voor problemen met hun stofwisseling, waaronder diabetes. De stofwisseling is de verwerking van voedingsstoffen in het lichaam. Bij diabetes blijft er te veel suiker in het bloed. Hooi moet altijd beschikbaar zijn. Geschikte bladeren en kruiden, samen met een kleine, op de dieren afgestemde hoeveelheid passend aanvullend voer, kunnen het dieet aanvullen. Kijk bij kant-en-klaar voer naar de ingrediëntenlijst. Melasse, een suikerrijke stroop, gedroogd fruit en toegevoegde suiker passen niet in dit voedingspatroon.

Gebruik fruit niet als beloning. Ook snacks voor kleine huisdieren die als gezond worden verkocht, kunnen veel suiker bevatten. Voor oefeningen waarbij een degoe rustig contact met je maakt, kun je in plaats daarvan een klein beetje geschikt voer gebruiken dat het dier al goed verdraagt. Introduceer nieuwe ingrediënten geleidelijk. Vers water moet altijd bereikbaar zijn. Controleer dagelijks of er water uit het ventiel van de drinkfles komt. Dat de fles gevuld is, zegt nog niet of het dier eruit kan drinken.

Iemand die tijdens je afwezigheid voor de degoes zorgt, moet het precieze voedingsplan kennen. Een bakje met een etiket waarop de inhoud en de hoeveelheid per portie staan, helpt meer dan het algemene verzoek om iets gezonds te geven.

Voer zoeken, karton verscheuren en op takken knagen

Degoes kunnen tussen het hooi naar voer zoeken, onbedrukt karton verscheuren en op geschikte, onbehandelde takken knagen. Je kunt dit materiaal langs hun vertrouwde routes in het verblijf verspreiden. Voor een nieuwe tak hoef je niet meteen het hele verblijf anders in te richten. Laat vertrouwde schuilplekken staan.

Een voldoende groot looprad met een gesloten loopvlak kan extra beweging bieden. Zürcher Tierschutz noemt een diameter van minstens 35 centimeter. De degoe moet erin kunnen lopen zonder zijn rug te krommen en zonder gevaar om bekneld te raken. Ook voor beweging buiten het verblijf is voorbereiding nodig. Kabels, giftige planten en smalle kieren moeten buiten bereik zijn. Zorg voor een veilige afscheiding, want de dieren klimmen goed en kunnen snel over een te lage rand komen.

Nieuwsgierigheid als basis voor vertrouwen

Je kunt eerst je hand met een klein stukje geschikt voer rustig aanbieden. Door herhaalde, prettige ontmoetingen leren veel degoes om uit zichzelf naar een mens toe te komen. Hoeveel aanraking ze prettig vinden, verschilt per dier. Geef een degoe die zich terugtrekt de ruimte en achtervolg hem niet in zijn verblijf.

Als je een degoe moet optillen, ondersteun dan zijn hele lichaam goed. Pak of houd hem nooit vast aan zijn staart, want de huid kan daarbij loslaten. Voor een korte verplaatsing kan een vertrouwd transportmandje helpen. In een gezin dragen volwassenen de verantwoordelijkheid. Kinderen kunnen onder begeleiding helpen met observeren, het verblijf inrichten en voeren.

Bekijk elke degoe dagelijks

Observeer elke degoe elke dag. Eet hij, beweegt hij zoals gewoonlijk en ziet zijn vacht er verzorgd uit? Een natte bek, veranderingen aan de ogen, gewichtsverlies of veranderingen in eten en drinken moeten door een dierenarts worden beoordeeld. De snijtanden van een gezonde degoe zijn normaal gesproken geelachtig tot oranje. Alleen aan de kleur kun je geen diagnose stellen. Probeer de tanden niet zelf in te korten.

Zoek al vóór de komst van de dieren een dierenartspraktijk die degoes behandelt. Dan hoef je daar niet pas tijdens ziekte naar te zoeken. Voor vakanties of ziekte heb je iemand nodig die alle dieren controleert, de temperatuur in de ruimte en het verblijf nakijkt en bij afwijkingen kan handelen. Een paar aantekeningen over elk dier maken de overdracht bruikbaarder dan alleen algemene voerinstructies.

Bij oudere degoes kunnen lage routes zonder grote hoogteverschillen de toegang tot voer, het zandbad en vertrouwde slaapplekken gemakkelijker maken. Laat een plotselinge afname van activiteit of problemen met kauwen eerst door een dierenarts onderzoeken. Als je rustig contact met een oudere degoe wilt maken, kun je hem met een klein stukje vertrouwd, geschikt voer uitnodigen om zelf dichterbij te komen. Zoete trainingssnacks passen ook op deze leeftijd niet bij zijn voedingsbehoeften.

Veelgestelde vragen

Kan een degoe samenleven met een gerbil?

Nee. Een andere knaagdiersoort kan een soortgenoot voor een degoe niet vervangen. Gerbils en degoes verschillen in communicatie, voeding en gedrag. Samen in 1 verblijf houden kan stress en verwondingen veroorzaken.

Zijn degoes gemakkelijker te houden omdat ze overdag actief zijn?

Doordat ze overdag actief zijn, kun je ze gemakkelijker observeren. Hun behoefte aan ruimte, passend voer en soortgenoten die bij elkaar passen blijft hetzelfde. Vooral een knaagbestendig verblijf vraagt om zorgvuldige voorbereiding.

Bronnen en fotovermelding

Fotocredits

Foto: Octodon Degus fr.jpg · Jacek555 · CC BY-SA 4.0. Met behoud van de verhoudingen verkleind en opgeslagen als WebP. Afhankelijk van de paginaopmaak kan de foto worden bijgesneden.

Foto: Octodon degus -Artis Zoo, Netherlands-8a.jpg · Arjan Haverkamp · CC BY 2.0. Evenredig verkleind en opgeslagen als afbeelding in WebP-formaat. Door de lay-out kan een deel van de afbeelding buiten beeld vallen.

Foto: Octodon degus -Artis Zoo, Netherlands-8b.jpg · Arjan Haverkamp · CC BY 2.0. Evenredig verkleind en opgeslagen als afbeelding in WebP-formaat. Door de lay-out kan een deel van de afbeelding buiten beeld vallen.

Foto: Octodon degus -Artis Zoo, Netherlands-8c.jpg · Arjan Haverkamp · CC BY 2.0. Evenredig verkleind en opgeslagen als afbeelding in WebP-formaat. Door de lay-out kan een deel van de afbeelding buiten beeld vallen.

Zwart-witte tamme rat met witte snorharen.
Verzorging en dagelijks leven

Welk klein huisdier past bij je? Zes knaagdieren vergeleken

Vergelijk cavia's, goudhamsters, gerbils, ratten, chinchilla's en degoes op ruimte, gezelschap, dagritme en contact met mensen.

Lees de gids
Jonge bruine tamme rat kijkt over de rand van een stuk stof.
Fellfolio dierenzorg

Tamme ratten begeleiden van jong tot oud

Hoe de zorg voor tamme ratten verandert met hun leeftijd, van sociaal contact en beweging tot voeding, een toegankelijk verblijf en het herkennen van gezondheidsproblemen.

Lees de gids
Bruine tamme rat eet een slablad.
Fellfolio dierenkennis

Tamme ratten trainen: terugkomen, de transportbox en vrijwillig wegen

Met kleine beloningen en duidelijke stappen kun je ratten leren op een signaal terug te komen, een transportbox in te gaan en rustig op de weegschaal te staan.

Lees de gids