fellfolio.
Nederlands
Download in de App StoreVoor iPhone en iPad

Reptielen · Soortenportret

Wimpergekko verzorgen: leefomgeving, voeding en gezondheid

In de schemering komt de wimpergekko tussen de bladeren tevoorschijn om zijn terrarium te verkennen. Met de hechtkussentjes onder zijn poten houdt hij zich vast aan takken en met korte sprongen verplaatst hij zich naar een andere plek. Takken die op elkaar aansluiten, vormen klimroutes. Dicht gebladerte langs die routes geeft hem plekken om zich te verstoppen.

Wimpergekko's worden inclusief staart ongeveer 20 cm lang en kunnen 15 tot 20 jaar oud worden. Jonge dieren groeien snel en vervellen vaker. Metingen op de plekken waar je gekko echt zit, laten zien of de temperatuur en luchtvochtigheid daar goed zijn. Zijn gewicht, eetlust en ontlasting geven samen met die metingen een vollediger beeld.

Correlophus ciliatus

Wimpergekko op een blad, met de huidkammen boven zijn ogen zichtbaar
Ruimte in de hoogte
Een hoog terrarium met verbonden klimroutes en schuilplekken geeft deze klimmende gekko ruimte om zich te verplaatsen.
Warme plekken en schaduw
Zorg voor bereikbare warme, koele, lichte en beschaduwde plekken. Meet de omstandigheden op de zitplaatsen die je gekko gebruikt.
Vocht laten afnemen
Na het sproeien stijgt de luchtvochtigheid tijdelijk. Ventilatie helpt de oppervlakken tussen sproeibeurten op te drogen.
Gewicht en vervelling
Als je gewicht, ontlasting, vervelling en activiteit regelmatig bijhoudt, zie je beter wat er na verloop van tijd verandert.

Een klimruimte met veilige schuilplekken

Wimpergekko's komen uit Nieuw-Caledonië, leven in bomen en zijn vooral rond zonsopkomst en zonsondergang actief. Voor dieren met een lichaamsgewicht van ongeveer 12 g of meer adviseert de gespecialiseerde gids ReptiFiles bij het plannen van een nieuw verblijf een terrarium van circa 46 cm breed, 46 cm diep en 91 cm hoog of groter. Dit is een advies voor de huisvesting, geen wettelijk minimum. Extra breedte en diepte bieden ruimte om te springen en zijwaarts tussen takken te bewegen. Het terrarium moet goed afsluiten en goed geventileerd zijn.

Takken en lianen vormen samenhangende routes tussen zitplaatsen. Dicht gebladerte en bereikbare schuilplekken bieden ook hoger in het terrarium beschutting. Richt het zo in dat je gekko warmere, koelere, lichtere en beschaduwde plekken kan bereiken zonder grote open stukken te hoeven oversteken. Een beschutte rustplek overdag past bij zijn natuurlijke gedrag.

Temperatuur en licht meten waar je gekko zit

De RSPCA, een Britse dierenwelzijnsorganisatie, noemt als richtwaarden een opwarmplek van 26 tot 28 °C, een koeler deel van 20 tot 24 °C en 's nachts 18 tot 20 °C. Een warmtebron aan één kant van het terrarium zorgt voor warmere en koelere plekken. Je gekko kan daartussen bewegen om zijn lichaamstemperatuur te regelen. Een thermostaat regelt de verwarming op basis van een temperatuursensor. Controleer met aparte digitale thermometers of de temperatuur klopt op de plekken die je gekko gebruikt.

UVB staat voor ultraviolette straling van type B. Die helpt reptielen vitamine D3 aan te maken, die nodig is om calcium te benutten. Een geschikte lamp moet een verlichte plek bieden, terwijl je gekko ook gemakkelijk de schaduw kan opzoeken. De sterkte van de lamp en de juiste afstand hangen af van de gebruikte apparatuur. De ultravioletindex, afgekort UVI, geeft aan hoeveel werkzame uv-straling de zitplaats van je gekko bereikt. Met een geschikte meter kun je die waarde daar controleren. 's Nachts blijft de verlichting uit.

Sproeien, meten en laten opdrogen

De RSPCA noemt een relatieve luchtvochtigheid van 40 tot 50 procent als basis, met een tijdelijke stijging tot ongeveer 80 procent na het sproeien. Kijk daarom ook naar de metingen tussen sproeibeurten: de luchtvochtigheid moet weer kunnen dalen en oppervlakken moeten kunnen opdrogen. Luchtcirculatie helpt daarbij. De bodembedekking, het materiaal op de bodem van het terrarium, mag niet voortdurend doorweekt blijven.

Vers water moet altijd beschikbaar zijn, ook als je gekko druppels van bladeren likt. Jonge dieren vervellen tijdens de groei vaker dan volwassen dieren. Kijk na elke vervelling naar zijn tenen en poten. Blijven daar huidresten vastzitten of gebeurt dat herhaaldelijk, vraag dan advies aan een dierenarts met kennis van reptielen. Je metingen van de luchtvochtigheid en de tijd die het terrarium nodig heeft om op te drogen helpen bij de beoordeling.

Volledig voer en geschikte voederinsecten

Gebruik als vaste voedingsbasis een poeder dat als volledig voer voor wimpergekko's is aangeduid. Meng het telkens vers met water volgens de aanwijzingen van de fabrikant. Het verschilt van gewone fruitpuree: de complete samenstelling is bedoeld om alle benodigde voedingsstoffen te leveren, waaronder mineralen. Geef daarnaast geschikte voederinsecten. Geef de insecten eerst zelf voldoende voer en vocht voordat je ze aan de gekko aanbiedt. Kleine porties fruit kunnen een aanvulling zijn, maar fruitpuree alleen vervangt het volledige voer niet. Als je twijfelt over de combinatie van voer en aanvullingen, kan een dierenarts met kennis van reptielen je helpen die af te stemmen op je gekko.

Geschikte voederinsecten zijn bijvoorbeeld krekels en kleine kakkerlakken. Ze moeten passen bij de bek van je gekko. Volgens de veterinaire informatiesite PetMD mag een insect niet breder zijn dan de kop van de gekko. Of en hoe je de insecten met calcium- of vitaminepoeder bestrooit, hangt mede af van het volledige voer en de UVB-verlichting. Verwijder levende insecten die niet zijn opgegeten, want ze kunnen je gekko verwonden.

Zet voerbakjes op een goed bereikbare klimplek. Aangemaakt voer bederft en moet uiterlijk de volgende dag worden weggehaald. Maak daarna het bakje schoon. Bij jonge dieren zijn groei en gewicht belangrijke aandachtspunten. Bij volwassen dieren hoort het gewicht redelijk stabiel te blijven. Een keer niet eten zegt op zichzelf minder dan een aanhoudende afname van de eetlust samen met veranderingen in gewicht of ontlasting.

Rustig en vrijwillig contact

Een wimpergekko hoeft niet regelmatig te worden opgepakt om goed verzorgd te worden. Als je hem moet verplaatsen of controleren, beweeg dan rustig en laat hem waar mogelijk zelf op je hand stappen. Ondersteun zijn lichaam zonder hem stevig vast te grijpen. Houd het contact kort en zet hem daarna terug op een veilige tak of in een schuilplek in het terrarium. Omdat hij plotseling kan springen, kun je hem het best laag boven een zachte ondergrond houden.

Een wimpergekko kan bij stress zijn staart afwerpen. Die groeit niet terug. Trek daarom niet aan zijn staart en grijp hem niet haastig vast. Door één gekko per terrarium te houden, voorkom je concurrentie om voer en schuilplekken. Vooral mannetjes kunnen met elkaar vechten. Als je hem in de schemering observeert, leer je zijn gebruikelijke routes en rustplekken kennen.

Veranderingen opmerken en weten wanneer je een dierenarts belt

Weeg je gekko regelmatig onder vergelijkbare omstandigheden. Noteer ook hoeveel hij eet, hoe zijn ontlasting eruitziet en hoe actief hij is. Controleer na een vervelling of achtergebleven huid een teen afknelt. Zulke aantekeningen helpen je een aanhoudende verandering te herkennen en een dierenarts met kennis van reptielen concreet te vertellen wat er is veranderd.

Neem contact op met een dierenarts met kennis van reptielen bij huid die na een vervelling blijft vastzitten, gewichtsverlies, afwijkende ontlasting of gezwollen poten of bek. Bij ademhalingsproblemen of ernstige zwakte moet je onmiddellijk contact opnemen met een dierenarts. Neem je aantekeningen, foto's van het terrarium en gemeten waarden mee, zodat de dierenarts de klachten samen met de leefomstandigheden kan beoordelen.

Veelgestelde vragen

Waarom verstopt mijn wimpergekko zich overdag?

Wimpergekko's zijn vooral rond zonsopkomst en zonsondergang actief. Dat je gekko overdag op een beschutte plek rust, past bij dat ritme. Volg ook zijn eetlust, gewicht en activiteit gedurende meerdere dagen.

Moet het terrarium altijd vochtig blijven?

Nee. Laat de oppervlakken tussen het sproeien door opdrogen. Zorg daarbij voor goede ventilatie. De bodembedekking mag niet voortdurend doorweekt blijven.

Wanneer moet ik hulp zoeken bij een vervelling?

Als huidresten aan tenen of poten blijven zitten of het probleem terugkomt, laat je gekko dan beoordelen door een dierenarts met kennis van reptielen. Je metingen van de luchtvochtigheid en aantekeningen over het opdrogen helpen bij de beoordeling.

Bronnen en fotovermelding

Fotocredits

Foto: Correlophus ciliatus 33484989.jpg · Lennart Hudel · CC BY 4.0. Verkleind en omgezet naar WebP. De inhoud van de foto is ongewijzigd.

Foto: Correlophus ciliatus 33605448.jpg · Lennart Hudel · CC BY 4.0. Verkleind en omgezet naar WebP. De inhoud van de foto is ongewijzigd.

Foto: Gekon orzęsiony, Correlophus ciliatus.jpg · Dr.Zoidberg2186 · CC BY 4.0. Verkleind en omgezet naar WebP. De inhoud van de foto is ongewijzigd.

Foto: Rhacodactylus ciliatus male.jpg · Hexasoft · CC BY-SA 3.0. Verkleind en omgezet naar WebP. De inhoud van de foto is ongewijzigd.

Gewone muskusschildpad die op hout in de zon ligt
Reptielen begrijpen

Een aquarium voor waterschildpadden inrichten

Plan zwemruimte, een droge zonneplek, een filter en veilige apparatuur op basis van de soort en de grootte die je schildpad als volwassen dier bereikt.

Lees de gids
Griekse landschildpad die groene bladeren eet
Reptielen begrijpen

Reptielen voeren: kies voedsel dat bij de soort past

Insecten, planten en diepvriesprooien: lees hoe leeftijd, voedingsstoffen en de omstandigheden in het terrarium de voeding beïnvloeden.

Lees de gids
Inlandse baardagame met opgeheven kop in een droog landschap
Reptielen begrijpen

Warmte en UVB in het terrarium goed regelen

Wat UVB voor reptielen doet, hoe warmte en verlichting samenhangen en waar en wanneer je de temperatuur op de zonneplek, in het koelere deel en ’s nachts meet.

Lees de gids