Veulens en jonge paarden: opgroeien, omgang en eerste leerstappen

Opgroeien met passende soortgenoten

Andere jonge paarden bieden gelegenheid om te spelen en te bewegen. Door omgang met vertrouwde volwassen paarden doet het veulen meer sociale ervaring op. De groep heeft voldoende ruimte, veilige omheiningen en goed bereikbare plekken nodig om te eten en te rusten. Kijk bij een bezoek aan een opfokstal, waar jonge paarden samen opgroeien, of elk dier rustig kan eten en liggen. Er moet ook genoeg schaduw en droge ligruimte zijn voor de hele groep.

Bespreek bij het kiezen van een opfokstal ook de verzorging: wie controleert de paarden dagelijks, hoe worden verwondingen opgemerkt en hoe snel kan een dierenarts komen? De groep verandert wanneer de paarden groeien of er nieuwe dieren bijkomen. De verzorgers moeten volgen hoe de paarden met elkaar omgaan en de inrichting zo nodig aanpassen. Tussen de bezoeken van mensen door bepalen vooral de soortgenoten en de ruimte om vrij te bewegen hoe de dag van het jonge paard verloopt.

Lees verder: Een passende pensionstal voor je paard vinden

Bij het spenen rekening houden met ontwikkeling en onderlinge banden

Bij het spenen stopt het veulen met drinken bij de merrie. Het moet dan al zijn voeding uit ander voer halen. Vaak verandert ook het nauwe contact met zijn moeder. World Horse Welfare, een internationale organisatie voor paardenwelzijn, raadt aan het natuurlijke verloop zo veel mogelijk te volgen en een plotselinge scheiding te vermijden. De ontwikkeling en gezondheid van merrie en veulen moeten samen worden beoordeeld.

Als een geleidelijke scheiding nodig is, kunnen vertrouwde groepen, zicht op elkaar en langzaam veranderende afstanden helpen. Voor het juiste moment tellen naast de leeftijd ook hoeveel ander voer het veulen eet, zijn ontwikkeling en zijn band met andere paarden mee. Langdurig onrustig roepen, langs het hek rennen of andere duidelijke tekenen van stress zijn aanleiding om het plan opnieuw te bekijken. Plan een castratie, vervoer of een grote verandering in de groep bij voorkeur niet in dezelfde periode. Bij bijzondere gezondheidsredenen is een plan op maat nodig, samen met de dierenartspraktijk en een ervaren opfokteam. Blijf tijdens de overgang kijken hoe zowel de merrie als het veulen reageert.

Dagelijkse verzorging in kleine stappen voorbereiden

Voor latere verzorging helpt het als een jong paard rustig leert dat het op verschillende plekken wordt aangeraakt. Een paar kleine stappen kunnen voor één oefenmoment al genoeg zijn. Beloon het veulen eerst als het een korte aanraking van het been rustig toelaat. Later beloon je het veulen als het zijn gewicht van dat been afhaalt. Pas daarna oefen je om de hoef heel even op te tillen. Zet je de hoef na een kort rustig moment weer neer, dan blijft die eerste poging overzichtelijk voor het veulen.

Ook oefenen met het halster begint eenvoudig: samen lopen, stoppen en genoeg afstand tot de begeleider houden. Duidelijke signalen die steeds hetzelfde zijn, helpen het paard begrijpen wat er van hem wordt gevraagd. Iedereen die het verzorgt, moet weten welke reactie op dat moment wordt geoefend. Als een jong paard sterk tegen mensen duwt, trapt of in paniek raakt, moet een ervaren deskundige de situatie ter plaatse beoordelen. Vroege hulp kan voorkomen dat gevaarlijke situaties zich bij de dagelijkse verzorging blijven herhalen. Met die deskundige kunnen verzorgers afspreken hoe ze tijdens de dagelijkse verzorging op het paard reageren.

Lees verder: Beloningsgericht trainen met paarden: duidelijke stappen voor de dagelijkse verzorging

De groei volgen en de voeding aanpassen

Een groeiend paard heeft andere behoeften dan een volwassen vrijetijdspaard dat licht werk doet. Houd bij het samenstellen van de voeding rekening met zijn leeftijd, ontwikkeling en het beschikbare ruwvoer. Ruwvoer is vezelrijk voer, zoals hooi en gras uit de wei. Een deskundige op het gebied van paardenvoeding kan de kwaliteit ervan beoordelen en nagaan welke aanvullingen nodig zijn. Losse mineralen op goed geluk toevoegen maakt de voeding niet vanzelf evenwichtiger.

Door regelmatig naar de lichaamsconditie en ontwikkeling te kijken, vallen veranderingen eerder op. Foto's vanuit vergelijkbare hoeken kunnen daarbij helpen, maar vervangen het bekijken en voelen van het paard niet. Laat de hoeven al vanaf jonge leeftijd regelmatig deskundig controleren. Plan vaccinaties, controle op parasieten en andere preventieve zorg met de dierenartspraktijk, passend bij het paard en de groep waarin het leeft. Leg vast wie waarvoor verantwoordelijk is, vooral als de eigenaar en de opfokstal verschillende taken hebben.

Lees verder: Dagelijkse paardenverzorging: veranderingen opmerken

Voorbereiden op latere activiteiten

Spelen in de wei, iets leren tijdens het poetsen en lichamelijk zware training stellen verschillende eisen aan een jong paard. Veel nuttige dagelijkse ervaringen zijn al mogelijk zonder regelmatig rijden of zwaar werk. Denk aan rustig stilstaan, onder begeleiding veilig op pad gaan en onder deskundige begeleiding stap voor stap kennismaken met een paardentrailer of ander geschikt vervoermiddel.

Laat bij het begin van verdere training de lichamelijke ontwikkeling, gezondheid, eerdere ervaringen en de beoogde activiteit meewegen. Eén vaste startleeftijd past niet bij elk paard. Een plan met haalbare stappen kun je regelmatig opnieuw bekijken. Verandert de concentratie of de manier van bewegen, bekijk dan of de belasting nog past. Wat het paard in rustige, duidelijke stappen heeft geleerd, helpt later bij moeilijkere taken. Het tempo moet aansluiten bij wat het begrijpt en lichamelijk aankan.