fellfolio
Begin met kijken, nog vóór het poetsen
Kijk van een kleine afstand of het paard alert is, normaal staat en beweegt zoals je gewend bent. Let bij het ophalen op of het vrijwillig meeloopt of een been opvallend ontlast. Eén ongewone reactie vertelt nog niet wat de oorzaak is. Geef een nieuwe afwijking door aan de verantwoordelijke verzorger. Bij tekenen van ziekte of ongemak moet een dierenarts het paard beoordelen. Verschillende veranderingen tegelijk kunnen de dierenarts extra aanwijzingen geven.
Ook voer en water horen bij de dagelijkse controle. Restjes zeggen vooral iets als je weet wat er eerder is aangeboden. In een groep laat een lege voerplek niet zien welk paard heeft gegeten. Kijk daarom bij het voeren of ieder paard daadwerkelijk eet. Beschrijf voor een vervanger ook vaste gewoonten, zoals hoe het paard normaal reageert wanneer het ochtendvoer komt. Dat geeft meer houvast dan het paard alleen ‘rustig’ of ‘gulzig’ noemen.
Verzorg vacht en huid met aandacht
Tijdens het poetsen kun je het lichaam stukje voor stukje bekijken en voorzichtig voelen of er iets is veranderd. Gebruik schone, passende borstels en kies een rustige plek waar het paard ontspannen en stevig kan staan. Verwijder vuil op de plekken waar het zadel en de singel liggen voordat je opzadelt. De singel is de band die het zadel op zijn plaats houdt. Zo voorkom je dat vuil onder de uitrusting schuurt. Bekijk verklitte plekken en kleine wondjes nauwkeuriger voordat je er stevig overheen borstelt.
Reageert het paard opeens gevoelig op aanraking, neem die verandering dan serieus. Noteer waar de gevoelige plek zit, of de huid er anders uitziet en of het paard ook zonder uitrusting reageert. Wijkt het paard uit, laat die plek dan met rust totdat de oorzaak is onderzocht. Door regelmatige verzorging leer je wat voor dit paard normaal is en kun je veranderingen beter vergelijken.
Controleer de hoeven en laat ze vakkundig verzorgen
Bij het uitkrabben van de hoeven kun je vastzittende steentjes, veranderingen aan de zool of de hoefstraal en een ongewone geur opmerken. De hoefstraal is het wigvormige, veerkrachtige deel aan de onderkant van de hoef. Als je nog niet zeker weet hoe je hoeven veilig optilt en schoonmaakt, laat het dan door een ervaren deskundige voordoen bij je eigen paard. Een rustig paard en een ondergrond waarop je niet uitglijdt, maken het werk gemakkelijker.
Door de benen te vergelijken kun je nieuwe zwellingen of warmte opmerken, of zien dat het paard anders op een been steunt dan gewoonlijk. Geef zulke veranderingen door aan de verantwoordelijke verzorger of deskundige. Als het paard duidelijk mank loopt en pijn heeft, moet een dierenarts het snel beoordelen. Ook een paard zonder hoefijzers heeft regelmatig professionele hoefverzorging nodig. Spreek met degene die de hoeven verzorgt af hoe vaak dat nodig is. Dat hangt af van de hoefgroei, het gebruik en de toestand van de hoeven.
Controleer de uitrusting en de omgeving
Kijk na het bewegen naar de huid onder het zadel, de singel en eventuele gamaschen. Gamaschen zijn beschermende manchetten om de paardenbenen. Drukplekken, schuurplekken of ongewone gevoeligheid zijn redenen om te controleren of de uitrusting goed past en juist wordt gebruikt. Komt een probleem terug, dan helpen foto's met datum en een notitie over de gebruikte uitrusting de betrokken deskundige om te zien wanneer en onder welke omstandigheden het optreedt.
Ook de omstandigheden tijdens de rest van de dag tellen mee. Let op natte of vieze ligplekken, water waar het paard niet bij kan en een verschoven deken. Los zulke problemen op of geef ze door aan de verantwoordelijke verzorger. Een deken moet passen bij het paard en het weer. Controleer regelmatig of de deken goed ligt en hoe de huid eronder eruitziet. Spreek af wie bij weersverandering beslist over de deken. Zo voorkomen verzorgers dat ze onafhankelijk van elkaar tegenstrijdige aanpassingen doen.
Herken wanneer je een dierenarts moet bellen
Koliek betekent buikpijn bij een paard en kan verschillende oorzaken hebben. Herhaaldelijk met een voorbeen over de grond schrapen, naar de flank of buik kijken, onverklaarbaar zweten, vaak gaan liggen of rollen, duidelijk minder eten en minder mest produceren kunnen waarschuwingssignalen zijn. Bel bij zulke signalen onmiddellijk de dierenarts of de spoeddienst. Ook een paard dat ongewoon stil of sloom is, kan ernstig ziek zijn.
Vertel wanneer de verandering begon, wat je hebt gezien, wanneer het paard voor het laatst voer kreeg en welke aandoeningen bekend zijn. De dierenarts kan telefonisch uitleggen wat je moet doen totdat het paard onderzocht wordt. Als het staladres, een bereikbare contactpersoon en een vervoersmogelijkheid vooraf bekend zijn, voorkom je vertraging. Neem na een behandeling de daadwerkelijke instructies van de dierenarts op in de overdracht en vermeld wie ze uitvoert.
Veelgestelde vragen
Moet je een paard elke dag helemaal poetsen?
Hoeveel poetswerk nodig is, hangt af van de vacht, de huisvesting en het gebruik van het paard. Dagelijks kijken hoe het met het paard gaat blijft belangrijk. Hoe uitgebreid je poetst, kun je aanpassen aan wat het paard nodig heeft. Voordat je gaat rijden, moeten vooral de plekken waar de uitrusting ligt schoon zijn.
Hoe leg je een kleine verandering nuttig vast?
Een foto met datum, de precieze plek op het lichaam en een korte beschrijving van het gedrag kunnen helpen. Maak vergelijkingsfoto's liefst vanaf ongeveer dezelfde afstand. Als het paard klachten heeft, vervangt een verslag geen onderzoek.
Bronnen en fotovermelding
- Where to keep your horseBritish Horse SocietyControleer de uitrusting en de omgeving
- Owning a horseBritish Horse SocietyBegin met kijken, nog vóór het poetsen · Verzorg vacht en huid met aandacht
- Colic in horsesBritish Horse SocietyHerken wanneer je een dierenarts moet bellen
- Essential care for your horse’s hoovesBritish Horse SocietyControleer de hoeven en laat ze vakkundig verzorgen
- Preventing colic in horsesBritish Horse SocietyBegin met kijken, nog vóór het poetsen
- Stage 1 Care syllabusBritish Horse SocietyVerzorg vacht en huid met aandacht
- Types of rugs and rugging a horseBritish Horse SocietyControleer de uitrusting en de omgeving
Fotocredits
Foto: Horse grooming · Phil Sangwell · CC BY 2.0. Verkleind en omgezet naar WebP. De inhoud van de foto is ongewijzigd.
