fellfolio.
Nederlands
Download in de App StoreVoor iPhone en iPad

Knaagdieren · Verzorging en dagelijks leven

Mongoolse gerbils houden: ruimte om te graven, bouwen en samen te leven

Eerst beweegt er een klein heuveltje bodembedekking. Dan verschijnt een neusje, pakt een gerbil een spriet hooi en verdwijnt weer in een tunnel. Een groot deel van het leven van Mongoolse gerbils speelt zich onder de oppervlakte af. Hun verblijf moet daarvoor genoeg ruimte bieden.

Met diepe bodembedekking, een vertrouwde soortgenoot en volop materiaal om aan te knagen en mee te bouwen, kunnen gerbils dit gedrag ook thuis laten zien. Ze moeten zelf tunnels kunnen graven. Zware onderdelen van de inrichting hebben stevige steunen nodig, zodat ze niet wegzakken als de dieren eronder graven.

Meriones unguiculatus

Mongoolse gerbil met bruine vacht van dichtbij.
Samenleven
Een vertrouwd paar van hetzelfde geslacht is meestal een betere keuze om mee te beginnen dan een groep die je later wilt uitbreiden.
Graven
Met minstens 30 cm geschikte bodembedekking hebben gerbils ruimte om tunnels te graven. Een diepere laag geeft ze meer bouwruimte.
Contact
Gerbils kunnen mensen leren vertrouwen, maar blijven snelle dieren die je vooral goed kunt observeren. Til ze nooit aan hun staart op.

Houd een vertrouwd paar bij elkaar

Mongoolse gerbils hebben gezelschap van soortgenoten nodig. Een paar van hetzelfde geslacht dat al goed met elkaar overweg kan, bijvoorbeeld uit een ervaren opvang, is een goede keuze om mee te beginnen. Samen slapen en elkaars vacht verzorgen laten zien dat hun band verder gaat dan naast elkaar leven. Een mens kan dat gezelschap niet vervangen. Een opvang kan ook hun geslacht bevestigen en vertellen hoe het paar met elkaar omgaat.

Zet een nieuwe gerbil niet zomaar bij een bestaand paar. Gerbils herkennen hun groep onder meer aan de geur. Een onbekend dier kan als indringer worden aangevallen. Ook als een gerbil is overleden, kun je met hulp van iemand met ervaring plannen hoe de overgebleven gerbil een passende nieuwe partner leert kennen. Bij bijtwonden of aanhoudende aanvallen moeten de dieren veilig van elkaar worden gescheiden. Bespreek daarna met een ervaren opvang of andere deskundige wat de volgende stap is.

Een goed verblijf begint onder de bodembedekking

Zürcher Tierschutz, een dierenwelzijnsorganisatie uit Zürich, adviseert voor 2 gerbils minstens 0,6 m² vloeroppervlak en een hoogte van 70 cm. Dit zijn ondergrenzen voor de inrichting. In een groter verblijf is ruimte voor langere tunnels en voor een zandbad en looprad naast het graafgedeelte. Het gaat om het aaneengesloten vloeroppervlak dat de dieren kunnen gebruiken. Meerdere kleine verdiepingen vervangen dat niet.

Een diepe bak houdt de bodembedekking binnen. Daarboven hoort een goed geventileerd bovendeel van gaas, waaruit de gerbils niet kunnen ontsnappen. Een laag van minstens 30 cm stofarme bodembedekking, gemengd met hooi en geschikt knaagmateriaal, geeft de tunnels stevigheid. Zware huisjes, het zandbad en andere vaste onderdelen moeten op stevige steunen staan. Als ze direct op losse bodembedekking staan, kunnen ze wegzakken wanneer een gerbil eronder graaft.

Kies bij voorkeur een rustige, droge plek zonder direct zonlicht. Een glazen bak naast een zonnig raam kan gevaarlijk warm worden. Katten en honden mogen niet bij het verblijf kunnen komen, ook niet boven op het deksel. Hun aanwezigheid daar kan de gerbils bang maken.

Knagen, graven en voer zoeken

Onbedrukte kartonnen kokers zonder lijmresten, hooi en geschikte onbehandelde takken kunnen de gerbils onderzoeken, versnipperen en als bouwmateriaal gebruiken. Kokers moeten breed genoeg zijn om er gemakkelijk doorheen te bewegen zonder vast te komen zitten. Een zandbad met geschikt, stofarm badzand helpt bij de vachtverzorging. Zet het stevig neer en controleer regelmatig of het zand vuil is.

Een looprad biedt extra beweging als het loopvlak dicht is en de doorsnede groot genoeg is om de rug van de gerbil recht te houden. Bij de as en bevestiging mogen geen plekken zitten waar het dier bekneld kan raken. Een looprad vervangt geen vloeroppervlak of diepe bodembedekking. In een kartonnen doos met hooi en een paar verstopte stukjes voer kunnen de dieren zoeken en graven. Daarna kunnen ze het materiaal versnipperen.

Laat gerbils voer zoeken en houd beide dieren in de gaten

Een uitgebalanceerd voer voor gerbils vormt de basis van hun voeding. Kleine porties geschikt vers voedsel kunnen dit aanvullen. Voer nieuwe ingrediënten geleidelijk in. Energierijke zaden kun je af en toe als kleine beloning geven. Een extra voerbak waaruit ze onbeperkt zaden kunnen eten, is niet aan te raden. Vers drinkwater moet altijd bereikbaar zijn, ook als de gerbils maar weinig lijken te drinken.

Je kunt een paar stukjes van hun gebruikelijke dagelijkse portie door de losse bodembedekking verspreiden. De gerbils ruiken ze en graven ze met hun pootjes op. Trek deze stukjes af van de rest van hun dagelijkse voer. Controleer ook of beide dieren eten. Een lege voerbak kan betekenen dat 1 gerbil het voer heeft meegenomen om op te slaan, niet dat beide hebben gegeten. Door even te kijken terwijl ze eten, zie je of ook de andere gerbil voer krijgt. Haal vochtige voerresten weg voordat ze bederven in een voorraad onder de bodembedekking.

Leer je gerbils rustig kennen

Voor het eerste contact kun je je hand stil in het verblijf leggen en de gerbils zelf laten kiezen of ze dichterbij komen. Een klein stukje voer kan hun belangstelling wekken. Van bovenaf naar een gerbil grijpen of hem door het verblijf achtervolgen kan hem bang maken. Als je een gerbil moet verplaatsen, kun je vaak een vertrouwde koker of geschikte bak aanbieden waarin hij zelf kan lopen.

Als optillen nodig is, ondersteun je het hele lichaam met beide handen, dicht boven een veilige ondergrond. De huid van de staart kan loslaten als eraan wordt getrokken. Til een gerbil daarom nooit aan zijn staart op. Kinderen kunnen deze snelle dieren het best samen met een volwassene observeren en leren kennen. Als een gerbil wegloopt, moet hij zich kunnen terugtrekken.

Houd het verblijf schoon en vertrouwd

Controleer elke dag het water en voer en verwijder zichtbaar vuil. Bij een grotere schoonmaak kun je een deel van de droge, schone bodembedekking bewaren. De vertrouwde geur daarvan helpt de gerbils hun verblijf weer te herkennen. Verwijder wel natte, bedorven of sterk vervuilde bodembedekking.

Controleer elke gerbil dagelijks afzonderlijk: komt hij eten, beweegt hij zoals gewoonlijk en zien zijn ogen en vacht er normaal uit? Laat gewichtsverlies, diarree, verwondingen of afwijkende ademhaling door een dierenarts beoordelen. Iemand die tijdens je vakantie voor de gerbils zorgt, heeft deze aandachtspunten nodig en de contactgegevens van een praktijk die gerbils behandelt. Laat die persoon vóór je vakantie een keer meekijken bij de verzorging, zodat die beide dieren leert kennen.

Als een oudere gerbil zijn vertrouwde routes minder gebruikt of moeite heeft met knagen, laat hem dan door een dierenarts onderzoeken. Daarna kun je voer en water gemakkelijker bereikbaar maken, terwijl vertrouwde geuren en schuilplekken behouden blijven. Ook een ouder dier moet met zijn vertrouwde partner kunnen samenleven. Als scheiding om medische redenen nodig is, bespreek dan met de dierenarts hoe je die aanpakt.

Veelgestelde vragen

Kan ik 2 gerbils die elkaar niet kennen meteen bij elkaar zetten?

Dat kan tot ernstige gevechten leiden. Een ervaren opvang kan helpen bij het kiezen van een partner en bij een geleidelijke kennismaking. Laat een bestaand paar dat goed samenleeft bij elkaar.

Waarom zie ik mijn gerbils soms een tijdlang niet?

Gerbils slapen en rusten ook in hun tunnels. Controleer toch elke dag of beide dieren zoals gewoonlijk actief zijn en eten. Let extra goed op als een gerbil ongewoon lang niet tevoorschijn komt of sloom lijkt.

Bronnen en fotovermelding

Fotocredits

Foto: 2008-02-16 Mongolian gerbil.jpg · Gophi · CC BY-SA 4.0. Met behoud van de verhoudingen verkleind en opgeslagen als WebP. Afhankelijk van de paginaopmaak kan de foto worden bijgesneden.

Foto: 2008-02-16 Mongolian gerbil eating toilet paper roll.jpg · Gophi · CC BY-SA 4.0. Evenredig verkleind en opgeslagen als afbeelding in WebP-formaat. Door de lay-out kan een deel van de afbeelding buiten beeld vallen.

Foto: Mongolian Gerbil Mongolische Wüstenrennmaus (137583113).jpeg · Matthias · CC BY 3.0. Evenredig verkleind en opgeslagen als afbeelding in WebP-formaat. Door de lay-out kan een deel van de afbeelding buiten beeld vallen.

Foto: Mongolische Rennmaus.JPG · Graph dracula · CC BY-SA 3.0. Evenredig verkleind en opgeslagen als afbeelding in WebP-formaat. Door de lay-out kan een deel van de afbeelding buiten beeld vallen.

Zwart-witte tamme rat met witte snorharen.
Verzorging en dagelijks leven

Welk klein huisdier past bij je? Zes knaagdieren vergeleken

Vergelijk cavia's, goudhamsters, gerbils, ratten, chinchilla's en degoes op ruimte, gezelschap, dagritme en contact met mensen.

Lees de gids
Jonge bruine tamme rat kijkt over de rand van een stuk stof.
Fellfolio dierenzorg

Tamme ratten begeleiden van jong tot oud

Hoe de zorg voor tamme ratten verandert met hun leeftijd, van sociaal contact en beweging tot voeding, een toegankelijk verblijf en het herkennen van gezondheidsproblemen.

Lees de gids
Bruine tamme rat eet een slablad.
Fellfolio dierenkennis

Tamme ratten trainen: terugkomen, de transportbox en vrijwillig wegen

Met kleine beloningen en duidelijke stappen kun je ratten leren op een signaal terug te komen, een transportbox in te gaan en rustig op de weegschaal te staan.

Lees de gids